Hondarribia, een ommuurde stad aan de Franse grens

Aan de monding van de Bidasoa, tegenover Hendaye

Hondarribia ligt in de provincie Gipuzkoa, in het noordoosten van Baskenland, op de plek waar de rivier de Bidasoa in de Cantabrische Zee uitmondt. Die rivier vormt hier de grens met Frankrijk. Aan de overkant van de baai van Txingudi ligt het Franse Hendaye, op zichtafstand. Hondarribia is dus tegelijk een kustplaats en een grensstad, en dat tweede verklaart een groot deel van wat je er ziet.

De gemeente beslaat 28,8 km² en telde in 2025 16.788 inwoners. Buurgemeente Irun, aan dezelfde baai, heeft bijna vier keer zoveel inwoners. Hondarribia is daarmee een kleine stad, en het ommuurde deel waar de meeste bezoekers op afkomen is daar nog maar een klein onderdeel van. De bekendere badplaatsen van de Baskische kust, zoals Zarautz, liggen verder naar het westen, richting Bilbao. Hoe deze kust zich verhoudt tot de rest van het land, lees je in het overzicht van alle bestemmingen in Spanje.

De bovenstad binnen de muren, La Marina eronder

De stad valt uiteen in twee delen die er heel anders uitzien. Boven ligt de oude vestingstad: een ommuurde kern met huizen met wapenschilden op de gevel, en aan de rand het kasteel van keizer Karel V. In dat gebouw zit tegenwoordig een parador, een hotel in een historisch gebouw, en dus geen museum.

Lager, dichter bij het water, ligt La Marina. Dat is de oude vissersbuurt, met kleurrijke vissershuizen, restaurants en pintxobars met terrassen. Een pintxo is de Baskische variant van een tapa, meestal op een stukje brood en op de bar uitgestald. Een vissersbuurt met eetgelegenheden vind je verderop aan de kust ook in Getaria, al is dat dorp kleiner.

Het verschil tussen de twee delen is niet alleen visueel. De bovenstad is gebouwd om verdedigd te worden en keert zich naar binnen; La Marina leefde van de zee en ligt open naar het water. Toch liggen ze dicht bij elkaar, zodat je ze in één wandeling combineert.

Waarom de muren het in 1638 hielden

De vestingwerken zijn geen decoratie. In 1638 belegerde een Frans leger de stad, gestuurd door koning Lodewijk XIII en kardinaal Richelieu en volgens de gemeente 20.000 man sterk. Het beleg duurde 69 dagen. De belegeraars beschoten de stad met kanonskogels en explosieve granaten en probeerden mijngangen onder de muren te graven. Ze vernietigden bijna alle gebouwen in de stad, maar de muur bleef staan en de stad werd niet ingenomen. De inslagen van de kanonnen zijn nog te zien in de dikke gevel van het kasteel, de huidige parador.

De omsingeling was niet sluitend: in de eerste dagen kwamen er nog versterkingen binnen, en gedurende de ongeveer twee maanden dat het beleg duurde konden boodschappers de stad in en uit.

Op 8 september, de feestdag van de Virgen de Guadalupe, houdt Hondarribia het Alarde, een optocht waarin groepen meelopen die de oude wijken en gilden van de stad voorstellen. De beschrijving van Turismo Euskadi noemt alleen die wijken en gilden en legt geen verband met 1638, en ook de tekst van de gemeente over het beleg noemt het feest niet. Een verband tussen het beleg en het feest valt in die bronnen dus niet te lezen, en daarom houden we beide hier uit elkaar.

Een veel latere oorlog, de Spaanse Burgeroorlog, staat centraal in Guernica, verderop in Baskenland.

Het strand, de berg Jaizkibel en wanneer je gaat

Buiten de oude kern heeft Hondarribia een zandstrand aan de baai van Txingudi. Boven de stad ligt de Jaizkibel, een berg van 545 meter. Over de Jaizkibel lopen wandelroutes met uitzicht op de kust en de baai. Een korte stadswandeling binnen de muren en een halve dag lopen op de Jaizkibel vullen samen een bezoek van een of twee dagen.

Het klimaat is atlantisch, met regen in alle maanden van het jaar. Wat je per maand aan temperatuur en neerslag kunt verwachten, staat in het overzicht van het weer en klimaat in Baskenland. Rond 8 september is de stad druk vanwege het Alarde; wie juist dan komt, boekt een overnachting ruim van tevoren.

Veelgestelde vragen