Jameos del Agua

Waar de lavatunnel van La Corona is ingestort

Jameos del Agua ligt aan de noordoostkust van Lanzarote, aan de weg tussen de dorpen Arrieta en Órzola. De ruimte is geen gebouw maar een stuk lavatunnel. Die tunnel ontstond bij een uitbarsting van de vulkaan La Corona, volgens de beheerder ongeveer vijfduizend jaar geleden. Hij loopt over meer dan zeven kilometer van de vulkaan naar de kust en zet zich onder water voort in het deel dat de Túnel de la Atlántida heet.

Een jameo is een opening in het dak van zo'n tunnel, ontstaan doordat het gesteente gedeeltelijk instortte. Volgens de beheerder heeft het woord een Guanche oorsprong; de Guanchen waren de oorspronkelijke bewoners van de Canarische Eilanden. Bij Jameos del Agua liggen twee van die openingen vlak bij elkaar, het kleine en het grote jameo, met daartussen een meer.

In dezelfde tunnel ligt de Cueva de los Verdes, een rondleiding van ongeveer vijftig minuten die je los van Jameos del Agua bezoekt, met een eigen kaartje. Bewoners van het eiland schuilden in de zestiende en zeventiende eeuw in deze gangen voor overvallen van piraten uit Noord-Afrika.

Het meer met de blinde albinokrab

Tussen het kleine en het grote jameo ligt een helder meer. Het water is zeewater dat door spleten in het vulkanische gesteente naar binnen filtert, en daarom volgt het waterpeil de getijden.

In dat meer leeft Munidopsis polymorpha, een blinde, witte krab die aan het donker is aangepast en ook wel blinde albinokrab wordt genoemd. De soort is endemisch: volgens het toerismebureau van Lanzarote komt hij nergens anders voor. Ook de Fundación César Manrique vermeldt de blinde krabben in het meer.

Wat César Manrique van de grot maakte

De inrichting is het werk van César Manrique, de kunstenaar uit Lanzarote. Het project begon met José Ramírez, vanaf 1960 voorzitter van het eilandbestuur, die het toerisme op het eiland wilde baseren op het vormgeven van natuurlijke plekken. Voor Manrique was Jameos del Agua zijn eerste grote kunstwerk in het openbare landschap van Lanzarote. Ook de kunstenaar Jesús Soto werkte mee, volgens de beheerder naast plaatselijke vakmensen.

Over de precieze jaartallen lopen de bronnen uiteen. De beheerder noemt 1968 als het jaar waarin het eerste deel openging en 1977 als het jaar waarin de inrichting klaar was. De Fundación César Manrique dateert de eerste werkzaamheden in het kleine jameo rond 1964 tot 1966 en noemt het auditorium en het Casa de los Volcanes als werk van de jaren tachtig. Zeker is dat het complex in fasen is gegroeid.

Wat er nu staat: in het grote jameo een tuin met een groot zwembad, en een wenteltrap die omhoog loopt naar een restaurant en het Casa de los Volcanes. Dat laatste is een vulkanologisch centrum waar met beeldprojecties en virtual reality wordt uitgelegd hoe vulkanen het eiland vormden. In een andere holte van de tunnel is een auditorium met natuurlijke akoestiek, dat voor concerten wordt gebruikt. Hoe vulkanisme het eiland vormde, zie je ook in het landschap van het Nationaal Park Timanfaya en in de wijnkuilen van La Geria.

Openingstijden, tarief en de vrijdagavonden

Jameos del Agua is het hele jaar open van 10.00 tot 18.00 uur, met de laatste toegang om 17.15 uur. Een regulier kaartje voor volwassenen kost vanaf 17 euro en kinderen tot en met zes jaar komen gratis binnen. Voor het bezoek rekent de beheerder 60 tot 120 minuten.

Op vrijdagavond is er een apart programma, Noches de Jameos, met een avondbezoek, een diner en een concert bij het ondergrondse meer. Daarvoor gelden eigen tijden en prijzen, dus reserveren is nodig.

De plek ligt in het noordoosten van het eiland, op afstand van de badplaatsen Puerto del Carmen, Costa Teguise en Playa Blanca en van de hoofdstad Arrecife. Je kunt het bezoek combineren met de Cueva de los Verdes, die in dezelfde tunnel ligt. Hoe warm of regenachtig het per maand is, lees je bij het weer en klimaat op Lanzarote.

Veelgestelde vragen