Boodschappen en supermarkten in Spanje

Rubriek

Praktisch

Aandeel supermarkt

68,2 procent van de hoeveelheid eten en drinken die huishoudens in 2025 thuis verbruikten

Openingstijden op werkdagen

Een regio mag niet minder dan 90 uur per week toestaan

Zondagen en feestdagen

Meestal tien tot zestien per jaar; Madrid en Ceuta kennen geen beperking

Kleine winkels

Onder 300 m² vrije openingstijden, buiten de grote distributieconcerns

Verse groente en fruit

Onverpakt verkocht bij hoeveelheden onder 1,5 kilo

Waar Spanjaarden hun boodschappen kopen

Wie in Spanje zelf kookt, haalt de boodschappen meestal in de supermarkt. Dat hoort bij de praktische voorbereiding van een reis naar Spanje, net als vervoer en betalen. Het Spaanse ministerie van Landbouw, Visserij en Voeding meet elk jaar waar huishoudens hun eten en drinken kopen. In 2025 kochten Spaanse huishoudens 68,2 procent van de hoeveelheid die ze thuis verbruikten in supermarkten, een categorie die ook zelfbedieningswinkels en discountketens omvat. Hypermarkten kwamen op 12,5 procent en de traditionele speciaalzaak, dus de slager, de visboer, de bakker en de groenteboer samen, op 10,6 procent. Online bestellen bleef stabiel op 2,2 procent.

Spaanse huishoudens kopen vaak en weinig tegelijk. Een huishouden deed in 2025 gemiddeld 233 keer boodschappen, ruim vier keer per week, en nam per keer ongeveer 6,1 kilo of liter mee voor gemiddeld 19,4 euro. Per persoon kwam het thuisverbruik over het hele jaar uit op 1.875 euro. Verse producten, waaronder fruit, groente, vlees, vis, brood en eieren, waren goed voor 38,1 procent van de hoeveelheid en 40,9 procent van de uitgaven.

Een deel van de ketens komt je bekend voor: Lidl en Aldi hebben ook in Spanje winkels, naast Spaanse ketens als Eroski en Consum. Welke keten het is, bepaalt de openingstijden niet; dat doen de regio en de vloeroppervlakte van de winkel.

Zondagopenstelling verschilt per regio en per winkelgrootte

Spanje kent geen landelijke kalender voor zondagopenstelling. De wet op de openingstijden uit 2004 geeft alleen ondergrenzen: een regio mag de openingsuren op werkdagen niet tot onder de 90 per week beperken. Voor zondagen en feestdagen stelt de wet standaard zestien dagen vast, en een regio mag dat aantal verlagen, maar nooit tot onder de tien. Binnen die grenzen stelt elke autonome gemeenschap, op Madrid en Baskenland na, jaarlijks een eigen kalender vast, en het ministerie van Economie, Handel en Ondernemerschap bundelt die kalenders in één overzicht.

De uitkomst loopt ver uiteen. Madrid schrapte de kalender in 2012 en laat elke winkelier zelf beslissen, ongeacht de oppervlakte van de zaak. Baskenland stelt geen kalender vast en Ceuta wijst alle zondagen en feestdagen van het jaar aan. Andalusië, Murcia en Melilla houden zestien dagen aan voor 2026. Elf regio's kiezen voor tien dagen, het minimum dat de wet toestaat, waarbij Catalonië en Extremadura acht regionale dagen aanvullen met twee dagen die elke gemeente zelf kiest; binnen die twee regio's kan het daardoor per plaats verschillen. De wet vraagt regio's om bij het kiezen van de dagen vooral te kijken naar de uitverkoopperiodes, de drukste toeristendagen en de kerstcampagne, en dat zie je terug: in vrijwel elke kalender liggen dagen rond Kerstmis en in de eerste weken van januari. Wie in die periode reist, kan daar bij het kiezen van de beste reistijd voor Spanje rekening mee houden.

Voor veel winkels geldt de kalender helemaal niet. Zaken met minder dan 300 vierkante meter verkoopoppervlak mogen altijd open, zolang ze niet horen bij een distributieconcern dat groter is dan het midden- en kleinbedrijf. Dezelfde vrijheid hebben bakkers en banketbakkers, bloemisten, krantenwinkels, tankstations en winkels die vooral kant-en-klaarmaaltijden verkopen, en de tienda de conveniencia: een gemakswinkel van hooguit 500 vierkante meter die minstens achttien uur per dag open is en een breed assortiment heeft, van kranten en boeken tot levensmiddelen en cadeaus. Winkels in stations, luchthavens en grensposten vallen er ook buiten, wat helpt als je met de trein of de bus door Spanje reist en op een zondag aankomt.

Een laatste uitzondering werkt per gebied in plaats van per winkel. In een zona de gran afluencia turística gelden vrije openingstijden voor alle winkels, ook de grote. Een regio wijst zo'n gebied aan op voorstel van de gemeente, bijvoorbeeld vanwege het aantal toeristische bedden, werelderfgoed of beschermd cultureel erfgoed, de nabijheid van een haven met cruiseschepen of grote evenementen.

Bron: Ministerio de Economía, Comercio y Empresa, kalender 2026

Wat het verpakkingsbesluit in het schap veranderde

Het Spaanse verpakkingsbesluit van december 2022 verplicht levensmiddelenwinkels om verse groente en fruit die heel verkocht worden onverpakt aan te bieden. Die plicht kent uitzonderingen: verpakkingen van 1,5 kilo of meer vallen erbuiten, net als beschermde of geregistreerde rassen, producten met een kwaliteitsaanduiding of een biologisch keurmerk, en soorten die bij losse verkoop te snel achteruitgaan. Welke soorten dat zijn, wordt bij ministerieel besluit vastgesteld.

Hetzelfde besluit vraagt van levensmiddelenwinkels vanaf 400 vierkante meter dat zij minstens 20 procent van hun verkoopoppervlak voor voeding inrichten voor producten zonder primaire verpakking, waaronder verkoop a granel, dus los en op gewicht, of in herbruikbare verpakking. Winkels vanaf 300 vierkante meter moeten hun klanten sinds 1 januari 2023 op een zichtbare plek in de zaak informeren over het scheiden van verpakkingsafval en het terugbrengen van herbruikbare verpakking.

Een tas kost geld, een eigen bakje mag mee

Plastic tassen zijn sinds 1 juli 2018 niet meer gratis: winkeliers zijn verplicht er een prijs voor te vragen en die zichtbaar op te hangen. Het besluit noemt richtprijzen van 5 tot 15 cent per tas, afhankelijk van de dikte, maar de winkelier bepaalt het bedrag zelf. De dunne zakjes voor losse groente en fruit vallen buiten de betaalplicht, omdat ze om hygiënische redenen nodig zijn of dienen als eerste verpakking van onverpakt voedsel. Dat geldt ook voor dikke tassen van minstens 50 micron met minstens 70 procent gerecycled plastic. Sinds 1 januari 2021 mogen dunne plastic tassen, ook die zakjes, alleen nog worden meegegeven als ze composteerbaar zijn. Een opvouwbare tas in de koffer scheelt dus elke keer een paar cent.

Je eigen tas, bakje of fles meenemen mag bij winkels die levensmiddelen of dranken los verkopen, zolang de verpakking schoon en geschikt is voor het product. De winkelier mag een zichtbaar vuil of ongeschikt bakje weigeren. Hij moet je wel vertellen aan welke eisen van netheid en geschiktheid een bakje moet voldoen, en is dan niet aansprakelijk voor problemen met de voedselveiligheid die uit je eigen verpakking voortkomen. Winkels vanaf 300 vierkante meter moeten daarnaast herbruikbare verpakking beschikbaar hebben, gratis of tegen betaling.

Of je flessenwater moet inslaan, hangt van de plaats af; daarover gaat de gids over kraanwater in Spanje. Wat er bij de kassa gebruikelijk is, met pas of contant, komt aan bod in de gids over geld en betalen in Spanje.

Veelgestelde vragen