Op deze pagina
- Soort
- Cocktail van sinaasappelsap, cava en sterkedrank
- Categorie
- Spaanse dranken
- Stad van herkomst
- Valencia
- Ontstaan
- 1959, in Café Madrid
- Bedenker
- Constante Gil
- Basis
- Versgeperst sap van Valenciaanse sinaasappels
- Verder in de kan
- Cava, wodka, gin, veel ijs
- Geserveerd in
- Een kan, uitgeschonken in champagneglazen
- Wettelijk vastgelegde samenstelling
- Geen
Sinaasappelsap, cava, wodka en gin
In Agua de Valencia gaan vier dingen: versgeperst sap van Valenciaanse sinaasappels, cava, wodka en gin. De toeristische dienst van de stad noemt daarbij veel ijs, en suiker alleen wanneer de sinaasappels niet zoet genoeg zijn. Die laatste twee maken het verschil met de meeste andere Spaanse dranken waarmee hij op kaarten staat: dit is een cocktail en geen mengsel van wijn met vruchten.
In Valencia wordt hij in een kan gemaakt, om te delen. Die kan staat met het ijs koel en wordt bij het serveren voorzichtig geroerd en niet geschud, zodat het koolzuur van de cava niet verdwijnt; uitschenken gebeurt in champagneglazen. Hoeveel er van elk ingrediënt in gaat, verschilt per bar, en daarmee ook de sterkte.
Bedacht in 1959 in Café Madrid
De drank is in 1959 gemaakt door Constante Gil in Café Madrid in Valencia, nadat gasten hem om iets nieuws vroegen. Gil was een Galicische schilder die het café dreef. Het jaartal, de plek en zijn naam staan in de beschrijving van de toeristische dienst van de stad.
Bij de naam hoort een verhaal dat vaak wordt meegegeven: de gasten zouden Basken zijn geweest die steeds om Agua de Bilbao vroegen, een bijnaam voor champagne, waarna Gil een Valenciaanse tegenhanger bedacht. Die verklaring hebben we niet bij een instantie kunnen nagaan; het jaartal en de plaats liggen wel vast.
De sinaasappels en hun keurmerk
Sinaasappels uit de regio Valencia kunnen het keurmerk IGP Cítricos Valencianos dragen, een beschermde geografische aanduiding voor citrus uit de provincies Valencia, Alicante en Castellón. Het productdossier verdeelt de sinaasappels in drie groepen: navels, blancas met daarin Salustiana en Valencia Late, en sanguinas of bloedsinaasappels.
Voor sappigheid staan in dat dossier concrete eisen. Een navelsinaasappel moet bij verzending een doorsnede van 70 tot 100 millimeter hebben en minstens 35 procent van zijn gewicht aan sap geven, gemeten met een handpers. De verhouding tussen zoet en zuur moet een rijpheidsindex van ten minste 7 halen, en alleen fruit van de klassen Extra en I valt onder het keurmerk.
Het dossier verklaart de smaak uit het Valenciaanse klimaat: door zachte winters en zomers die niet erg heet worden rijpt de vrucht langzamer, en valt de verhouding tussen zuur en zoet minder vlak uit dan in warmere productiegebieden. Dat is de onderbouwing van de producenten zelf. Valencia heeft nog een tweede eigen drank uit de omgeving: horchata, gemaakt van knolamandel in plaats van citrus.
Geen wettelijke definitie, anders dan bij sangría
Voor sangría bestaat een Europese omschrijving, voor Agua de Valencia niet. In de Europese regels voor gearomatiseerde wijnbouwproducten staan verkoopbenamingen als sangría, clarea en zurra, met een minimumaandeel wijn en een alcoholgehalte van 4,5 tot 12 procent. Agua de Valencia komt in die lijst niet voor en kan daar ook niet in staan: door de wodka en de gin is het geen product op basis van wijn maar een cocktail die ter plekke wordt aangemaakt. Tinto de verano bestaat wel uit wijn, maar staat evenmin als verkoopbenaming in die bijlage.
Er is dus geen ondergrens voor het aandeel sap en geen bovengrens voor de sterkedrank: de verhoudingen zijn een keuze van de maker. De cava hoeft om dezelfde reden niet uit de buurt te komen, al kan dat wel. In het productdossier van de oorsprongsbenaming cava is Requena, in de provincie Valencia, een van de vier zones waarin het gebied is verdeeld en tegelijk de enige Valenciaanse gemeente die eronder valt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel alcohol zit er in Agua de Valencia?
Dat staat nergens vast, omdat er geen voorgeschreven recept is: de bar bepaalt hoeveel wodka en gin erin gaan. Van de drie alcoholische ingrediënten is de cava het zwakste en zijn de wodka en de gin het sterkste, en het smeltende ijs verdunt de kan terwijl die op tafel staat. Een glas Agua de Valencia is daardoor niet te vergelijken met een glas wijn of een flesje bier, waarop het alcoholgehalte wel vermeld staat.
Wat controleert de consejo regulador van de IGP Cítricos Valencianos?
De raad houdt twee registers bij, een van de percelen en een van de pakhuizen en verpakkingsbedrijven. Bij ontvangst in het verpakkingsbedrijf wordt vastgelegd van welk ingeschreven perceel, welke eigenaar en welke variëteit het fruit komt. Elke verpakking met beschermd product krijgt een etiket dat de raad zelf levert, en de inspectiedienst controleert daar de eigenschappen van de vrucht, de presentatie en het etiket. Daarna vergelijkt de raad de opgegeven hoeveelheden met wat er verkocht is.
Bronnen
- Visit València, Agua de València: el cóctel típico valenciano · Beschrijving van de stad zelf: ingrediënten, ijs en suiker, bereiding in een kan, roeren in plaats van schudden, en het ontstaan in 1959 in Café Madrid door Constante Gil · geraadpleegd 5 oktober 2026
- Pliego de condiciones de la I.G.P. Cítricos Valencianos, Consejo Regulador · Productdossier met de groepen en variëteiten, de eisen aan doorsnede, sapgehalte en rijpheidsindex, het productiegebied in de drie provincies, de registers en controles, en de klimaatonderbouwing van de smaak · geraadpleegd 5 oktober 2026
- Pliego de condiciones de la DOP Cava, Consejo Regulador del Cava · Indeling van het cavagebied in vier zones, waaronder Requena als enige gemeente in de provincie Valencia · geraadpleegd 5 oktober 2026
- Verordening (EU) 251/2014, geconsolideerde tekst van 7 december 2021 · Verkoopbenamingen voor gearomatiseerde wijnbouwproducten in bijlage II, met de eisen aan sangría, clarea en zurra en het alcoholbereik van 4,5 tot 12 procent · geraadpleegd 5 oktober 2026